We slikken ze in Nederland als snoepjes, pijnstillers. En ondertussen gaan onze maag en darmen eraan kapot. Dat pijnstillers slecht zijn voor je maag, daar is inmiddels wel aandacht voor. Als je langdurig pijnstillers gebruikt, krijg je er een ‘maagbeschermer’ bij.

Niet dat zo’n ‘maagbeschermer’ je maag ook echt beschermt, want meestal wordt een maagzuurremmer ingezet als ‘maagbeschermer’. En van maagzuurremmers gaat je spijsvertering naar de grootjes. En als je spijsvertering niet goed meer werkt, valt na verloop van maanden tot jaren je lichaam gewoon langzaam uit elkaar.

Je krijgt steeds meer voedingstekorten omdat je maag bijna geen zuur meer produceert. Eiwitten worden niet meer goed verteerd. Vetten ook niet meer omdat je gal door het gebrek aan zuur niet goed functioneert. En ook je alvleesklier komt niet lekker in actie door gebrek aan zuur-signaal.

Dus eigenlijk wordt niks meer goed verteerd, raken je darmen geïrriteerd door dat niet goed verteerde eten en krijg je ook nog een onbalans in je bacteriën cadeau. En steeds meer systemen in je lichaam lopen vast omdat ze die voedingsstoffen nodig hebben.

Het ene probleem oplossen met het andere
De maagzuurremmers ‘beschermen’ tegen het effect van NSAID’s op je maag, maar niet je darmen. Bij langdurig gebruik van NSAID’s plus maagzuurremmers, heb je juist grotere kans op darmschade. Het is gewoon water naar de zee dragen. Door het ene probleem op te lossen, creëer je weer nieuwe problemen.

Ondertussen doe je niks aan de onderliggende oorzaken van je pijnklachten.

Wat zijn NSAID’s?
De pijnstillers waar we het over hebben, zijn de zogenaamde NSAID’s. Dat staat voor: non-steroidal anti-inflammatory drugs. In het Nederlands is dat: niet-steroïde anti-inflammatoire geneesmiddelen. Oftewel ontstekingsremmende geneesmiddelen die niet in de categorie ‘steroïden’ zoals prednison vallen.

Dit zijn een aantal van de NSAID’s die je in Nederland vaak tegenkomt:

  • Ibuprofen (o.a. Advil & Nurofen)
  • Diclofenac (o.a. Voltaren K, Cataflam, Dumex Alpharma)
  • Meloxicam (Movicox)
  • Naproxen (o.a. Aleve & Teva)
  • Celecoxib (Celebrex)
  • Indometacine
  • Acetylsalicylzuur (Aspirine)

Wat is het probleem met deze NSAID’s?
Deze pijnstillers werken door het verminderen van prostaglandinen. Dat zijn ontstekingsstoffen. Dus op zich een logische keuze. Helaas hebben veel stoffen in ons lichaam meerdere functies. En deze prostaglandinen hebben ook een beschermende werking voor je maag. Dus terwijl je van je pijn af bent, beschadig je je maag.

Hoe de schade door NSAID’s ontstaat in de darmen, weten we nog niet precies. Daar zijn ze driftig naar op zoek. Maar dàt er schade ontstaat, is wèl duidelijk.

Als het om je maag gaat, kunnen pijnstillers zorgen voor:

  • Opkomend maagzuur & brandend maagzuur
  • Opgeblazen gevoel
  • Snel vol zitten
  • Boeren
  • Misselijkheid
  • Maagontsteking, maagbloedingen & maagzweren, helaas voel je dit niet per se en kom je er pas achter als de schade al groot is.

Als het om je darmen gaat, kunnen pijnstillers zorgen voor:

  • Van lichte irritatie, tot het verdwijnen van je darmvlokken tot ontstoken plekken en bloedinkjes
  • Lekke darm (verhoogde darm-permeabiliteit)
  • Verstoring van de darmflora
  • Meer kans op diverticulitis (ontstoken divertikels)
  • Hyperactieve darmen (diarree)

De beschadigde darmen kunnen minder goed voedingsstoffen opnemen en zorgen op termijn voor voedingstekorten. De bloedinkjes kunnen op termijn zorgen voor bloedarmoede. En het constant proberen te repareren van je darmen kosten je lichaam veel energie en voedingsstoffen (die je niet goed op kunt nemen).

Iedere darm is een beetje lek, maar door pijnstillers, stress, gluten, alcohol en andere zaken kan je darm meer ‘lek’ raken dan normaal. En dan valt er van alles in je bloed, waar je immuunsysteem het druk mee krijgt en van in de war kan raken. Lekke darm is daarom ook één van de onderliggende oorzaken van auto-immuun-ziekten, zoals reuma (RA).

Hart & nieren
En alsof dat nog niet genoeg was, blijken de pijnstillers o.a. ook nog hart- en vaatproblemen en nierproblemen te kunnen veroorzaken.

Op korte termijn als schade
Pijnstillers richten al op korte termijn schade aan. Bij een test van 2 weken, 2 keer per dag 75mg diclofenac, met gezonde testpersonen was al schade te zien. Als je darmen al beschadigd zijn kun je ervan uitgaan dat de schade zich nog sneller ontwikkeld. Hoe hoger de dosering, hoe groter de schade. En ook hoe langer je ze gebruikt, hoe groter de schade.

Aspirine is vooral schadelijk voor je maag, maar minder voor je darmen. Mocht je toch eens een keer een pijnstiller nodig hebben, dan is dit een optie (als je niet allergisch bent en geen bloedverdunners gebruikt).

Paracetamol valt niet onder de NSAID’s en is een andere optie in geval van nood. Helaas is Paracetamol een behoorlijke belasting voor je lever, dus ook niet aan te raden om vaak en veel te gebruiken.

Korte termijn oplossing
Wat moet dat moet, soms heb je in een acute situatie echt baat bij een pijnstiller. Denk aan na een operatie. Maar als je regelmatig pijnstillers slikt voor hoofdpijn, menstruatiepijn, reumatische klachten, darmklachten en andere regelmatig terugkerende pijn, zoek dan naar lange termijn oplossingen.

Lange termijn oplossing
Meestal kun je (grotendeels) van bovenstaande klachten afkomen door je voeding langdurig aan te passen. Voor je voeding aanpassen is geen pasklare oplossing, dat blijft een persoonlijke puzzel. Maar geen pakjes, zakjes, koekjes, snoep, taart, fris, sapjes en ander junkfood meer en voedingspatronen zoals Paleo/Oer en andere voedingspatronen met minder koolhydraten (vooral minder granen!) en meer groenten zijn vaak een goed begin.

Zelf werk ik met het GAPS dieet, omdat het specifiek ontwikkeld is voor darmherstel. Het helpt je lekke darm te dichten, je darmflora in balans te brengen en ontstekingen in je hele lichaam te remmen.

Wil je meer weten over het GAPS dieet, lees dan het boek: www.gapsboek.nl

Klik hier voor het vervolg-artikel: Alternatieven voor pijnstillers